Hayat çok garip, çünkü daha dün Noah Baumbach’ın yeni filmini
izlemiş, Woody Allen tarzı obsesyonlarım(ız)la film eleştirisi yapıp, yiyip içip
sinema felsefesi zırvalayan, uyumak için eğlencesini bitiren ve İstanbul’da gecenin
bir yarısı (sabahın körü) demeden, korkmadan, sıkılmadan güven içinde rahat rahat
evine dönen bir ben vardı.
Bugünse sabah 10’da
babası tarafından telefon edilerek uyandırılıp “Ankara’da bomba patladı
insanlar öldü, ne oldu barış diyenlere şimdi? Sen ne diyorsun ne düşünüyorsun?”
diye sorduğunda nerede olduğunu hatırlayıp, sanatı, sinemayı, muhabbeti,
arkadaşları, NY’da varoluşsal krizler yaşayan film karakterlerini ve tüm
edebiyatı zihninden silmiş olan bir ben var.
Barış içinde
huzur ile yaşamanın (hatta sadece eylem olarak yaşamanın) hoş karşılanmadığı bir
ülkenin vatandaşıyım ve çoğu zaman sanki öyle değilmişim gibi, bir illüzyonun içinde yaşıyorum. Siz?
Mesela saat şu an
23:22 ve ben kardeşimin İstanbul’un göbeğindeki evinde oturmuş devlet aygıtının
ne işe yaradığını düşüyorken, üst kat komşumuz futbol maçı izliyor. "hadi bee
goool beee" diye bağırıp, hayatın neresinde durduğunu tüm apartmana beyan ediyor.
Çünkü burası
özgür ve demokratik ve laik ve zaman zaman da liberal bir ülke… Herkes her şeyi
düşünmek ve birbirleriyle aynı fikirde olmak zorunda değil. Aynı ırktan
gelmek zorunda hiç değil, insan olsunlar yeter. (buradaki ironinin, mizahın
kararan tarafına geçişiyle ilgili çıkarımlarınızı da kendinize saklayın lütfen,
burası özgür ve demokratik ve laik ve… ; )
Gerçekten bunları
kızgınlıkla yazıyor değilim.
Bıkmışlık bu
bendeki… Kimsenin de umurunda olmak
zorunda değil. Çünkü kimse kimseyi anlamak
zorunda değil.
...
Birileri hala her
yerde oluk oluk kan akacak diyor ama kimse neden aksın ki diye düşünmüyor.
Sokağa çıkan,
yürüyen, konuşan, nefes alan vatandaşının yaşama hakkını koruyamayan;
Ülkenin en güzel
yerlerini muhtelif yabancılara peşkeş çekerken kendi vatandaşına, teninin
rengine göre, 2. veya 3. sınıf insan muamelesi yapan;
Uyuşturucu, silah
ve insan kaçakçılığına göz yuman;
İlgisi ve haddi olmadığı
halde etrafındaki, özellikle kendini çok ayrı tuttuğu o malum Doğu’nun
ortalarında olan her şeye karışan;
Olan biten diğer her
şey için de hayali arkadaşlarını suçlayan, çok büyük adamların ego kavgası
uğruna ziyan olup giden bir yer haline gelmiş olan; ... bir devlet var.
Bizler var ettik o devleti ve hala daha koruyup kolluyoruz ki; “halk içinde muteber bir nesne yok devlet
gibi, olmaya devlet-i cihanda bir nefes sıhhat gibi” (ama buradaki nefes almak
ve sağlıklı olmak kelimelerini unutun. çünkü devlet için devlet yüzünden ölenlerimiz bile var.) ...
Mesela saat şu an
23:37 ve dışarıdan korna sesleri geliyor. Biten bir futbol maçı için kutlama
yapılıyor. (arabaların arkasında da yukarıdaki dizelerin sahibinin imzası var…
ve bu hiç ironik değil.)
Çünkü burası;
özgür ve demokratik ve laik bir ülke. Elindeki tüm güç ve kudreti ile, canı
istediğinde masum halkına biber gazı sıkmak dışında fonksiyonu olmayan bir
devlet barınıyor bu ülkede ve öyle bile olsa burası özgür ve demokratik ve laik
bir ülke... Ve burada yaşayanlarının hafızası yok. ...
bazen bir parça denk geliyor elmanın shuffleından ve ben yitirdiğim; o miskin öğleden sonralarını, göze kaçan kızıl güneşin ışığını, gökten yansıyan mavinin dinginliğini, topraklı yeşilin kokusunu, yorulmak bilmez zihnin karmaşalarını, defalarca okunmadan bırakılmayan kitapları, ezberlenen replikleri, itinayla saklanan mimikleri, yazılmaya çalışılan şiirleri, sadece özledim demek için seslenilen dostları, yerli yersiz dansları, havada uçuşan tozları, cebin 5 kuruş görmediği zamanları özlerken buluyorum kendimi...
bir yerde bir şeyleri yanlış yaptım, biliyorum.
People For Audio 2007 yılının başlarında The New Ancients albümünü yayınlamış. Bende tam olarak 29 Haziran 2007 Cuma günü, saat 16:16:16'da (o saati nasıl tutturmuşum meçhul) albümü slsk'den sömürüp, gömülmüşüm... O zamanlar deli gibi tanrıcılık oynuyormuşum (bknz: the sims) ve kafayı Olos Okiek parçasıyla bozmuşum... Şimdi ne zaman shuffle bir güzellik yapsa aklımda masum simslerin Tanrısı olduğum o tembel öğleden sonraları ve gold kahve tadıyla Olos Okiek loopları...
Biliyorsun ki nasıl olduğun umurumda değil ama bundan yaklaşık 7-8 yıl önce sosyal kimliğimi kabul ettirmek ve sağlamlaştırmak için gereksiz kibarlıklar yapmam gerektiğini öğrenmiştim, o "nasılsın" sorusu işte o öğretinin yansıması. Afiyetlerde ol emi.
Samimiyetime de inan, çünkü yüzünü görmediğim insanlara yalan söyleyemem. ...
between the devil and the deep blue sea
... Hayatım çok değişti diyebilirim. Ama değişim her zaman gelişimi mi getiriyor emin değilim.
Mesela 5 yıl önce gayet yavan bulabileceğim esprilere artık "pffft" şekilnde bir "gülücüklü homurdanma" gönderiyorum. Ve bunu sırf topluma (ya da etrafımdaki topluluğa) ters düşmemek için yapıyorum. Hayatın şöyle de bir gerçeği var ki, aksini söyleyeceğin halde onay vermek zorunda olduğunu hissettiğin için, onay verdiğin şeyler, belli bir zaman sonra (ki bu çok kısa bir zamandır) zorunluluk hissini duyumsamaksızın onaylayacağın şeylere dönüşüyorlar. Şimdi soru şu, bir sorunu başka bir soruna çevirerek yaşamına katmak, yaşam alanından kovulmaktan daha iyi bir sonuç mudur?
Hayır diyenleriniz yalan söylüyor, kendinizden utanın. ...
Felsefik zırvalarımı bir kenara savurursak eğer inanın düştükleri yerden toz kaldırmazlar. O yüzden bol kahve için ve sık sık tuvalete gidin.
...
Hepimizin insan olduğu (zaman zaman bazılarının insanlıktan çıkıp evrimi zorladığı anlara şahit oluyor da olsak) ve kozmik kuzenler sayıldığı evrende, başka bir dünyamsı gezegen varsa ve sen sevgili kuzenciğim bunu biliyor da söylemiyorsan.... Bilmiyorum yine de dileyecek kötü bir düşüncem yok senin için. ... Şu, kelimelerle zırvalarken ki kadar mutlu olduğum bir başka zamanı hatırlamıyor iken, neden yazmaktan vazgeçtiğimi sorgulamak yerine, yeni yayın oluştur butonuna gitsin hep imleç... ... Okuyucu iyi kal. ÇukurNotlar: *başlık; The Shins vokali James Mercer'a ait olup, gurubun "Caring is Creepy" parçasında geçmektedir. *fotoğraf; The Master filminden bir kare, "between the devil and the deep blue sea" deyimi ile ilgili arama yaparken rastladığım ve "cuk" oturmuş dediğim... * bu günlerde; bunu dinliyorum, bunları okuyorum, bunu izliyorum ve bu tür işler peşindeyim.
bir zaman geliyor aklında olan şeyleri yazmayı bırak kendi kendine anlatamıyorsun bile. yani ya birinin gelip senin yerine o cümleleri beyninden çekip çıkarması ve kağıda savurması gerekiyor ya da onlardan tamamen vazgeçip başka bir duruma adapte olmayı denemen. ben ikincisini seçtim çünkü gerçekten yorgun ve boş hissediyorum, yani sanki söyleyeceğim tek bir kelime bile zaten gereksiz yere birikmiş bir çok diğer kelimeden pek de farklı veya canlı olmayacak. bazı çok bilmiş ölü adamlar buna varoluşsal bunalım demiş. içinde bunalım kelimesi geçen her betimleyişi çok cool sanan biri olsaydım o an çözülecekti beynimdeki düğümler, ama olamadım. olamıyorum. olamayacağım. yani demem o ki, etrafımdaki sevdiğimi sandığım insanların (en azından oscarlık performanslar çıkarıyorum onların yanındayken) veya 3-5 saatlik muhabbetlerim sonrası beni ve sorunlarımı algıladıklarını iddia eden duyarlı yabancıların sandıkları kadar dolu biri değilim. bu doluluğu düşünebileceğiniz her durum için sıfat olarak kullanabilirsiniz. sanatsal sancılarım var evet, anlam veremediğim insani davranışlarım, açıklayamadığım sevgi ve öfke durumlarım. verebilecek ne çok şeyim var diye düşünürken "ama kime" ukalalıklarım var hala... varoluşsal sıkıntılarım da olabilir ama ölümle bir alıp veremediğim yok bence. depresyonun sonunu ön gören ruh bilimciler tam da burada çok yanılıyorlar. hayatlarımızı programlanmış birer makineler olarak geçiriyor olduğumuz varsayımı nedense benim çok hoşuma gidiyor. bu şekilde yaşayabilirim bence. bilim insanlarının bu konu üzerinde çalışıp beynimi ve duygularımı birbirinden ayırıp beni bir yarı makineye döndürecekleri günün gelmesini gerçekten istiyorum. o günü beklerken sadece takılmaya ve nasılsın diyenlere "bunun cevabını gerçekten öğrenmek istiyor musun?" diye sormaya devam edeceğim. okuyucu. iyi kal.
ÇukurNotlar: *başlık; Robert Frost'un "Acquainted with the Night" şiirinden alıntıdır. İlgilenen Blue Rose Code'un bestelediği şekline şuradan ulaşabilir. *fotoğraf; Sylvia Plath'in The Bell Jar kitabının 20. sayfasındaki "I took a deep breath and listened to the old brag of my heart: I am, I am, I am." dizesine ithafen yapılmış bir çalışma, şans eseri bulduğum... * bu günlerde; bunu dinliyorum, bunları okuyorum, bunu izliyorum ve bu tür işler peşindeyim.
Selam Blogger insanları, Unutacağımı sandınız değil mi? Hayır unutmadım ve çok güzel kitaplar hazırladım. Okuduğum ve okuduğuma mutlu olduğum kitaplardan cümleler ve görseller paylaşarak devam ettirecek olduğum (artık nereye kadar giderse) "neden kitap okuduğun değil hangi kitabı okuduğun önemli" başlıklı silsilemize 2. kitabımızla devam ediyoruz.
Bu yayına konu olan 2. kitabımız, sevgili Michael Cunningham'ın "Saatler" adlı kitabı, kitaptan seçtiğim cümle (cümle değil bölüm) ise;
“Partilerimizi veriyoruz;
Kanada'da tek başımıza yaşamak için ailelerimizi terk ediyoruz, yeteneklerimiz
olsa da, elimizden gelen çabayı göstersek de, en olmayacak umutları beslesek de,
dünyayı değiştiremeyecek kitaplar yazmak için uğraşıyoruz. Hayatımızı yaşıyor,
istediğimizi yapıyor ve sonra da uyuyoruz; işte bu kadar basit ve kolay.
Bazıları camdan atlıyor ya da boğularak intihar ediyor ya da hap yutuyor; çoğu
kazayla ölüyor; ve çoğumuzu, büyük çoğunluğumuzu, bir hastalık yiyip bitiriyor,
ya da eğer şanslıysak, zamanın kendisi... Avunacak bir şey var: ne olursa olsun,
hayatlarımızın önümüzde açılıp bize hayalini kurduğumuz her şeyi sunduğu
saatler var; çocuklar dışında herkes (belki onlar bile), bu saatlerin
arkasından kaçınılmaz olarak başkalarının, daha karanlık ve daha güç saatlerin
geleceğini bilse de... Yine de kentin, sabahın keyfini çıkarırız; ne olursa olsun
daha fazlasını umut ederiz. Bunu neden bu kadar sevdiğimizi Tanrı bilir.”
2002 yılında (bence muhteşem bir insan olan) Stephen Daldry tarafından filmleştirilen bu kitap, sanki bir imgelem... Bol hüzün bol sorgulama ve "Hayattan kaçınarak huzuru bulamazsın." cümlesi ile insanı "hayatla ne alıp veremediğimiz var?" sorusuna götüren kitap, size çok büyük amaçlar vereceği gibi bir iddiada değil. Ama Cunningham'ın kitapla ilgili The Guardian'da yayınlanan yazısında da dediği gibi "Genelin düzenini düşününce, önemsiz gibi görünen bir an, aslında küçük bir lütuftur." Benim için de bu kitap, geneli düşününce minik bir lütuf gerçekten...
Lütfen kolaya kaçıp önce filmi izleme okuyucu. Git kitabı al oku ve hatta okurken sana verdiğim şu linkteki albümü dinle, sonra kitabı bitir, otur düşün, sonra yine düşün ve eğer istersen gidip filmi de izle...
Ha bir de olurda filmi izlersen, yaklaşık 1,5 saat sonra şöyle bir diyalog karşına çıkacak;
"
- Neden birinin ölmesi gerekiyor?
- Leonard?
- Kitabında... birinin ölmesi gerektiğini söylemişsin. Neden? ... Bu aptalca bir soru mu?
- Hayır.
- Sanırım sorum aptalcaydı.
- Hiç de değil.
- Öyleyse?
- Geri kalanların, hayatın değerini daha iyi anlayabilmeleri için, birinin ölmesi gerekiyor. Bu bir zıtlık.
- Peki kim ölecek? ... Söyle bana.
- Şair ölecek. ... Hayalperest. "
bu diyaloğu çok da ciddiye alma.
İyi kal okuyucu,
dilerim hayat, nasılsın diye soranlara her şekilde "iyiyim" demeyi öğretmiş olsun sana da...